input
stringlengths
10
95
output
stringlengths
3
178
Yaya ake gane cewa kankana ta nuna?
Sautin kankana zai zama kamar tana da rami, kuma kasan ta ya koma rawaya.
Shin cin abincin da aka soya da yawa yana da kyau?
A'a, yana kara kitse a jiki.
Yaya zan iya inganta kasar gonata?
Zuba taki na kashin dabbobi.
Mene ne alamun cutar siga?
Yawan jin kishin ruwa da yawan fitsari.
Shin ana iya shuka shinkafa a wurin da ba ruwa sosai?
Eh, akwai nau'in da ake kira 'upland rice'.
Me ya kamata in yi idan na ji ciwon ciki?
Ka duba abin da ka ci, idan ya tsananta, ka ga likita.
Yaya ake gane cewa auduga ta nuna?
Idan kwayoyin audugar suka bude.
Shin motsa jiki yana da amfani ga tsofaffi?
Eh, yana kara karfin kasusuwa.
Wanne irin taki ne ya fi dacewa da dankalin turawa?
Taki mai sinadarin potassium.
Me ya sa nake yawan samun ciwon makogwaro?
Saboda sanyi ko kwayoyin cuta; kurkure baki da ruwan gishiri.
Yaya zan iya adana tumatir?
Ajiye shi a wuri mai iska, ba rana.
Shin shan madara yana da kyau ga kowa?
Yawancin mutane eh, amma akwai wadanda ciki yake damunsu.
Yaya ake gane cewa shukar masara tana da cuta?
Tabo a jikin ganye ko ganyen ya fara nade wa.
Me ya kamata in yi don in samu barci mai dadi?
Guji kofi da yamma, kuma ka kashe fitilu.
Yaya zan iya kawar da kwarin gona ba tare da sinadarai ba?
Tarkon kwari ko shuka tsire-tsire masu korar kwari.
Shin cin 'ya'yan itatuwa kafin abinci yana da kyau?
Eh, yana taimaka wa narkewar abinci.
Yaya ake gane cewa shukar wake tana da kwayoyin cuta?
Ganye ya koma launin ruwan kasa ko akwai ramuka.
Me ya kamata in yi don in rage kiba?
Rage sitaci, motsa jiki, cin kayan lambu.
Shin amfani da takin zamani yana kashe kasar gona?
Idan an yi amfani da shi fiye da kima.
Yaya ake gane cewa yaro yana da ciwon kunne?
Yaro yana kuka, yana taba kunne, ruwa yana fita.
Wanne lokaci ne ya fi dacewa a shuka albasa?
Lokacin sanyi, bayan damina.
Shin shan ruwan zuma yana maganin tari?
Eh, zuma da lemun tsami suna rage tari.
Yaya zan iya kare kayan lambu daga tsuntsaye?
Amfani da raga ko abubuwan tsoratarwa.
Me ya kamata in yi idan na ji jiri?
Zauna nan take, sha ruwa, ka ga likita.
Yaya ake gane cewa shukar masara tana da kishirwa?
Ganyen ya fara nade wa kamar bututu.
Shin cin wake yana kara jini?
Eh, yana da sinadarin iron.
Yaya zan iya sa kasar gonata ta rike ruwa?
Zuba taki na kashin dabbobi (compost).
Me ya kamata in yi idan na ji ciwon ido?
Wanke idon da ruwa mai tsafta, kada ka taba shi.
Shin ana iya shuka dankali a kowane irin kasa?
Dankali yana son kasa mai laushi.
Yaya ake gane cewa kwai ya lalace?
Idan ya yi iyo a sama a cikin ruwa.
Me ya kamata in yi don in guji cutar fata?
Wanka kullum da tsaftace tufafi.
Shin amfani da maganin ciyawa yana da kyau?
Eh, idan ka bi umarnin likitan gona.
Yaya zan iya kara wa kaza lafiya?
Abinci mai kyau, ruwa mai tsafta, da iska.
Shin shan kofi da yawa yana sa mutum ya rasa barci?
Eh, saboda caffeine.
Yaya ake gane cewa shukar shinkafa ta nuna?
Kwayar shinkafar ta koma launin zinariya.
Me ya kamata in yi idan na samu rauni a gona?
Wanke raunin, sa maganin cuta, daure shi.
Shin cin abinci a lokacin da ya dace yana da amfani?
Eh, yana taimaka wa jiki sarrafa abinci.
Yaya zan iya hana kwarin gona shiga rumbuna?
Tabbatar rumbun yana da kyau babu kofofi.
Shin shan ruwan lemun tsami yana rage kiba?
Yana taimakawa, amma tare da motsa jiki.
Yaya ake gane cewa shukar tumatir tana bukatar taki?
Ganyen ya koma rawaya ko ba ta fitar da 'ya'ya ba.
Me ya kamata in yi idan na ji ciwon kunne bayan wanka?
Bushe kunnen da kyalle, kada ka sa komai.
Shin amfani da kashin kaji yana da kyau?
Sosai, yana da karfi sosai ga shuka.
Yaya zan iya hana yara kamuwa da tsutsar ciki?
Tsaftace hannu kafin cin abinci.
Shin ana iya shuka ganye a cikin tukunya?
Eh, ana iya shuka alayyahu a tukunya.
Me ya kamata in yi don in kara karfin gani?
Cin kayan lambu masu launin lemu kamar karas.
Yaya ake gane cewa shukar masara tana da kwarin gari?
Ramuka a jikin ganye.
Shin shan ruwa kafin cin abinci yana da kyau?
Eh, yana taimakawa wajen rage cin abinci da yawa.
Yaya zan iya adana iri don badi?
Bushe irin sosai, ajiye a wuri mai sanyi.
Me ya kamata in yi idan na ji ciwon kai mai tsanani?
Huta a daki mai duhu, ka je asibiti.
Shin amfani da takin zamani yana kara yawan amfani?
Eh, amma a yi amfani da shi daidai.
Yaya ake gane cewa shukar barkono ta nuna?
Launinta ya koma ja ko rawaya.
Shin cin abinci mai zafi sosai yana da illa?
Eh, yana kone harshe.
Yaya zan iya hana kwarin gona cin kayan lambu?
Cire kwarin da hannu kullum.
Me ya kamata in yi idan na ji ciwon ciki bayan abinci?
Wata kila abincin bai dace ba, ka huta.
Shin shan ruwan da aka tafasa yana da kyau?
Sosai, yana kashe kwayoyin cuta.
Yaya ake gane cewa kasar gona tana da yawan gishiri?
Farin abu a jikin kasa.
Shin cin kifi yana kara kwakwalwa?
Eh, yana da sinadaran da suke taimaka wa kwakwalwa.
Yaya zan iya hana shuka mutuwa lokacin rani?
Shayar da ita ruwa da sa ciyawa a karkashinta.
Me ya kamata in yi idan na ji ciwon jiki?
Wanka da ruwan dumi da hutawa.
Shin ana iya shuka wake a gonar gida?
Eh, yana da saurin girma.
Yaya ake gane cewa shukar auduga tana da cuta?
Ganye ya koma rawaya ko akwai tabo.
Shin shan ruwan kwakwa yana da amfani?
Eh, yana kara wa jiki ruwa da ma'adanai.
Yaya zan iya hana kwarin gona shiga rumbun hatsi?
Shafa man gyada ko sa ganyen dogon yaro.
Me ya kamata in yi idan na ji ciwon baki?
Kurkure baki da ruwan gishiri mai dumi.
Shin amfani da takin kashin dabbobi yana kara dadi?
Eh, amfanin gona yakan fi dandano.
Yaya ake gane cewa dankali ya nuna?
Ganyen dankali ya bushe.
Shin cin abinci a dare yana sa kiba?
Eh, idan abincin yana da nauyi.
Yaya zan iya hana kwarin gona cin itatuwa?
Shafa maganin kwari a jikin gangar jikin itacen.
Me ya kamata in yi idan na ji zazzabi da sanyi?
Sha maganin zazzabi da rufe jiki.
Shin shan ruwan 'ya'yan itace yana da amfani?
Eh, amma cin 'ya'yan itacen kai tsaye ya fi.
Yaya ake gane cewa kasar gona tana bukatar taki?
Shuka ba ta girma yadda ya kamata ba.
Shin cin abincin gargajiya ya fi na zamani?
Eh, domin ba shi da sinadaran cutarwa.
Yaya zan iya kare gonata daga iska?
Shuka itatuwa a gefen gona.
Me ya kamata in yi idan na ji ciwon kirji?
Ka huta, ka nemi likita.
Shin shan madara da dabino yana da amfani?
Eh, yana kara wa jiki karfi.
Yaya ake gane cewa shukar masara tana da lafiya?
Ganyenta yana da koren launi mai kyau.
Shin amfani da takin kashin gida yana da kyau?
Eh, yana da matukar amfani.
Yaya zan iya hana kwarin gona cin tumatir?
Sa takarda a karkashin tumatir din.
Me ya kamata in yi idan na ji ciwon ciki bayan madara?
Wata kila ba ka son madara, ka gwada daina ta.
Shin shan ruwan zuma da safe yana da amfani?
Eh, yana kara kuzari da tsaftace ciki.
Yaya ake gane cewa shukar barkono tana bukatar ruwa?
Ganyen ya fara nade wa.
Shin cin ganyen alayyahu yana kara jini?
Eh, alayyahu yana da sinadarin iron.
Yaya zan iya hana kwarin gona cin shinkafa?
Bin tsarin shayarwa da gyaran gona.
Me ya kamata in yi idan na ji ciwon kai bayan rana?
Sha ruwa da huta a wuri mai sanyi.
Shin amfani da takin zamani yana kara girman shuka?
Eh, amma a yi amfani da shi daidai.
Yaya ake gane cewa shukar wake ta nuna?
Kwas din ya koma ruwan kasa.
Shin cin abinci mai yawan gishiri yana da illa?
Eh, yana jawo hawan jini.
Yaya zan iya hana kwarin gona cin dankali?
Bin tsarin juyar da shuka.
Me ya kamata in yi idan na ji ciwon baya?
Huta da wasu motsa jiki.
Shin shan ruwan lemo yana kara wa jiki kariya?
Eh, lemo yana da bitamin C.
Yaya ake gane cewa kasar gona tana da yashi?
Ruwa ya ratsa ta da sauri.
Shin cin abinci a lokacin natsuwa yana da amfani?
Eh, yana narkewa da kyau.
Yaya zan iya hana kwarin gona cin kankana?
Sa kankanan a kan itace.
Me ya kamata in yi idan na ji ciwon kunne?
Je asibiti don gudun kumburi.
Shin amfani da takin kashin saniya yana da kyau?
Sosai, daya daga cikin mafi kyau.
Yaya ake gane cewa shukar masara tana da cutar kwayoyin cuta?
Tabo a jikin masarar.
Shin cin abinci mai yawan sitaci yana da illa?
Idan ba motsa jiki, yana jawo kiba.
Yaya zan iya hana kwarin gona cin masara?
Tsarin shayarwa da cire ciyawa.
Me ya kamata in yi idan na ji ciwon ciki bayan danyen lambu?
Wanke kayan lambu da kyau.
Shin shan ruwan kankana yana da amfani?
Eh, yana kara wa jiki ruwa.