Icelandic BLiMP (experimental!)
Collection
26 items • Updated
original stringlengths 17 1.25k | corrupted stringlengths 19 1.25k |
|---|---|
Foreldrar hans voru hjónin Þórarinn Kr. | Foreldrar hans voru hjónanna Þórarinn Kr. |
Kristján lauk fyrrihlutaprófi í fornleifafræði frá Kaupmannahafnarháskóla en lærði síðan íslensk fræði við Háskóla Íslands. | Kristján lauks fyrrihlutaprófi í fornleifafræði frá Kaupmannahafnarháskóla en lærði síðan íslensk fræði viðar Háskóla Íslands. |
Hann lauk doktorsprófi árið 1957 og nefnist ritgerð hans Kuml og haugfé í heiðnum sið á Íslandi. | Hann lauks doktorsprófi árið 1957 og nefnist ritgerðar hans Kuml og haugfé í heiðnum sið á Íslandi. |
Kristján var þjóðminjavörður og þjóðþekktur og vinsæll maður vegna þátta sinna í sjónvarpi um fornar minjar og muni í vörslu Þjóðminjasafnsins. | Kristján var þjóðminjavörður og þjóðþekktur og vinsæll manni vegna þátta sinna í sjónvarpi um fornar minjar og muni í vörslu Þjóðminjasafnsins. |
Kennari hans stóð í trú um að sveitastrákur frá íslandi ætti ekki í vandræðum með þær aðstæður sem þessi leiðangur byði upp á. | Kennari hans stóð í trúar um að sveitastrákur frá íslandi ætti ekki í vandræðum með þær aðstæðna sem þessi leiðangurs byði upp á. |
Kristján var í hópnum undir stjórn Danans Aage Roussell sem sá um gröftinn í Stöng í Þjórsárdal. | Kristján var í hópnum undir stjórnar Danans Aage Roussell sem sá um graftarins í Stöng í Þjórsárdal. |
Í uppgreftrinum kom í ljós að þetta var einn best varðveitti bærinn. | Í uppgreftrinum kom í ljós að þetta var einn best varðveitti bænum. |
Kristján hafði lokið fyrrihlutaprófi í norrænni fornleifafræði en fór ekki til Danmerkur til að ljúka við námið því augljóst var að stríð myndi byrja von bráðar. | Kristján hafði lokið fyrrihlutaprófi í norrænni fornleifafræði en fór ekki til Danmerkur til að ljúka viðar námið því augljóst var að stríðs myndi byrja vonar bráðar. |
Segja má að þessi fornleifauppgröftur sé fyrsti uppgröfturinn undir stjórn Íslendings sem stenst nútimakröfur. | Segja má að þessi fornleifauppgröftur sé fyrsti uppgröfturinn undir stjórnar Íslendings sem stenst nútimakröfur. |
Ári síðar kom fyrsta grein Kristjáns í Árbók fornleifafélagsins. | Ári síðar kom fyrsta greinar Kristjáns í Árbók fornleifafélagsins. |
Þótt Kristján væri sérfræðingur um víkingatímann stuðlaði hann að því að áherslur í íslenskri fornleifafræði urðu víðari. | Þótt Kristján væri sérfræðingur um víkingatímann stuðlaði hann að því að áherslna í íslenskri fornleifafræði urðu víðari. |
Hann tók þátt í uppgreftri á örreitiskotum frá síðmiðöldum, til dæmis Fornu-Lá í Eyrarsveit, og Sandártungu í Þjórsárdal. | Hann tók þáttar í uppgreftri á örreitiskotum frá síðmiðöldum, til dæmis Fornu-Lá í Eyrarsveit, og Sandártungu í Þjórsárdal. |
Kristján taldi viðfangsefni íslenskrar fornleifafræði ekki síst vera að kanna alþýðumenningu Íslands í gegnum aldirnar og sagði um uppgröftinn í Sandártungu: „Þrátt fyrir allt voru þessi hús það jarðneska skjól sem þjóðin bjó við um aldir og hjarði af. | Kristján taldi viðfangsefni íslenskrar fornleifafræði ekki síst vera að kanna alþýðumenningu Íslands í gegnum aldanna og sagði um uppgröftinn í Sandártungu: „Þrátt fyrir allt voru þessi húss það jarðneska skjóls sem þjóðin bjó viðar um alda og hjarði af. |
Einungis voru tvær stöður í boði og varð hann aðstoðarmaður Matthíasar Þórðarsonar. | Einungis voru tvær staða í boði og varð hann aðstoðarmaður Matthíasar Þórðarsonar. |
Þetta var fjölbreytt starf og Matthías var byrjaður að eldast svo hann fékk mikla ábyrgð í starfinu frá fyrsta degi við margskonar verkefni. | Þetta var fjölbreytt starfs og Matthías var byrjaður að eldast svo hann fékk mikla ábyrgð í starfinu frá fyrsta degi viðar margskonar verkefnis. |
Þann 1. desember árið 1947 tók hann við keflinu af Matthíasi sem dró sig í hlé vegna aldurs. | Þann 1. desember árið 1947 tók hann viðar keflinu af Matthíasi sem dró sig í hlés vegna aldurs. |
Þegar það hús var opnað árið 1949 var haldinn þróunarsýning Reykjavíkur, Reykjavíkursýningin. | Þegar það húss var opnað árið 1949 var haldinn þróunarsýning Reykjavíkur, Reykjavíkursýningin. |
Kristján var kjörinn í stjórn Árbókarinnar árið 1945 en ekki stendur á bókunum að Kristján sé ritstjóri fyrr en 1955-56. | Kristján var kjörinn í stjórnar Árbókarinnar árið 1945 en ekki stendur á bókunum að Kristján sé ritstjóri fyrr en 1955-56. |
Hann hafði þá þegar skrifað tvær miklar greinar í Árbókina á árunum 1943-48. | Hann hafði þá þegar skrifað tvær miklar greina í Árbókina á árunum 1943-48. |
Meðal samstarfsaðila hans var Hákon Christie sem var norskur arkitekt og sérfræðingur um miðaldakirkjur. | Meðal samstarfsaðila hans var Hákon Christie sem var norskur arkitekts og sérfræðingur um miðaldakirkjur. |
Ætlunin var að gefa út sjálfstætt rit um þennan fund. | Ætlunin var að gefa út sjálfstætt rit um þennan fundar. |
Kristján ætlaði að sjá um það verk en hann lauk því aldrei. | Kristján ætlaði að sjá um það verkjar en hann lauks því aldrei. |
Kristján vildi ólmur finna hvort hinar fornu sagnir úr Íslendingabók og Landnámabók væru sannar um Papana og byrjaði rannsóknir þess efnis árið 1967. | Kristján vildi ólmur finna hvort hinar fornu sagna úr Íslendingabók og Landnámabók væru sannar um Papana og byrjaði rannsóknir þess efnis árið 1967. |
Kristján hafði verið tregur til að fara í framboð en menn á borð við Eystein Jónsson, Lúðvík Jósepsson og Stefán Jóhann Stefánsson nauðuðu í Kristjáni að bjóða sig fram þar til hann lét loks til leiðast. | Kristján hafði verið tregur til að fara í framboð en mönnum á borðs viðar Eystein Jónsson, Lúðvík Jósepsson og Stefán Jóhann Stefánsson nauðuðu í Kristjáni að bjóða sig fram þar til hann lét loks til leiðast. |
Þessir menn vildu fyrir alla muni forðast það að Gunnar Thoroddsen, varaformaður Sjálfstæðisflokksins og tengdasonur Ásgeirs Ásgeirssonar fráfarandi forseta, yrði kjörinn forseti. | Þessir mönnum vildu fyrir alla muni forðast það að Gunnar Thoroddsen, varaformaður Sjálfstæðisflokksins og tengdasonur Ásgeirs Ásgeirssonar fráfarandi forseta, yrði kjörinn forseti. |
Gunnar mældist í fyrstu með langmest fylgi í skoðanakönnunum og þótti sjálfsagður arftaki Ásgeirs og Sveins Björnssonar á forsetastól. | Gunnar mældist í fyrstu með langmest fylgis í skoðanakönnunum og þótti sjálfsagður arftaki Ásgeirs og Sveins Björnssonar á forsetastól. |
Kristjáni var stillt upp sem alþýðlegum menntamanni sem nyti nánari tengsla við land og þjóð en atvinnustjórnmálamaðurinn Gunnar. | Kristjáni var stillt upp sem alþýðlegum menntamanni sem nyti nánari tengsla viðar lands og þjóðar en atvinnustjórnmálamaðurinn Gunnar. |
Á kjördag vann Kristján öruggan sigur gegn Gunnari með um tveimur þriðju atkvæða sem er langstærsti sigur í forsetakosningum að frátöldum þeim skiptum þar sem sitjandi forseti sóttist eftir endurkjöri. | Á kjördag vann Kristján öruggan sigurs gegn Gunnari með um tveimur þriðju atkvæða sem er langstærsti sigurs í forsetakosningum að frátöldum þeim skiptum þar sem sitjandi forseti sóttist eftir endurkjöri. |
Sem forseti hafði Kristján jafnan ekki afskipti af stjórnmálum landsins og taldi sig ekki hafa rétt til þess að synja lögum staðfestingar nema í algerum neyðartilfellum. | Sem forseti hafði Kristján jafnan ekki afskipti af stjórnmálum landsins og taldi sig ekki hafa réttar til þess að synja lögum staðfestingar nema í algerum neyðartilfellum. |
Kristján féllst á umdeilda beiðni Ólafs Jóhannessonar forsætisráðherra um þingrof árið 1974 þrátt fyrir að vafamál væri hvort forseta bæri skylda til þess að verða að ósk forsætisráðherrans um þingrof í óþökk alþingis. | Kristján féllst á umdeilda beiðni Ólafs Jóhannessonar forsætisráðherra um þingrof árið 1974 þrátt fyrir að vafamál væri hvort forseta bæri skylda til þess að verða að óskar forsætisráðherrans um þingrof í óþökk alþingis. |
Þrátt fyrir að reyna að viðhalda hlutleysi forsetans í stjórnmálum neyddist Kristján til þess að grípa inn í stjórnarmyndunarviðræður árið 1979 eftir langa stjórnarkreppu og röð stuttlífra ríkisstjórna. | Þrátt fyrir að reyna að viðhalda hlutleysi forsetans í stjórnmálum neyddist Kristján til þess að grípa inn í stjórnarmyndunarviðræður árið 1979 eftir langa stjórnarkreppu og raðar stuttlífra ríkisstjórna. |
Jóhannes Nordal Seðlabankastjóri féllst á að vera forsætisráðherra utanþingsstjórnarinnar og Kristján undirbjó tilkynningu um stofnun hennar. | Jóhannes Nordal Seðlabankastjóri féllst á að vera forsætisráðherra utanþingsstjórnarinnar og Kristján undirbjó tilkynningar um stofnun hennar. |
Þessi stjórn entist aðeins í tæpa fjóra mánuði og því kom það aftur til tals árið 1980 að Kristján skyldi stofna utanþingsstjórn. | Þessi stjórnar entist aðeins í tæpa fjóra mánaða og því kom það aftur til tals árið 1980 að Kristján skyldi stofna utanþingsstjórn. |
Stjórnarkreppunni lauk loks án þess að stofna þyrfti utanþingsstjórn þegar Gunnari Thoroddsen, hinum gamla keppinauti Kristjáns um forsetastólinn, tókst að mynda meirihlutastjórn Sjálfstæðisflokks, Alþýðubandalagsins og Framsóknarflokksins. | Stjórnarkreppunni lauks loks án þess að stofna þyrfti utanþingsstjórn þegar Gunnari Thoroddsen, hinum gamla keppinauti Kristjáns um forsetastólinn, tókst að mynda meirihlutastjórn Sjálfstæðisflokks, Alþýðubandalagsins og Framsóknarflokksins. |
Skógurinn er þjóðskógur í umsjón Skógræktarinnar. | Skógurinn er þjóðskógur í umsjónar Skógræktarinnar. |
Vaglaskógur meðal fjölsóttustu skóga á Íslandi. | Vaglaskógur meðals fjölsóttustu skóga á Íslandi. |
Þúsundir ferðamanna koma í skóginn á hverju ári til að njóta þar dvalar og útiveru, enda er Vaglaskógur tilvalinn til útivistar að sumri sem vetri. | Þúsundir ferðamanna koma í skógarins á hverju ári til að njóta þar dvalar og útiveru, enda er Vaglaskógur tilvalinn til útivistar að sumri sem vetri. |
Í Vaglaskógi eru fjölbreyttar gönguleiðir, alls um 12,2 km að lengd. | Í Vaglaskógi eru fjölbreyttar gönguleiða, alls um 12,2 km að lengd. |
Í Vaglaskógi hafa lengi verið rekin tjaldsvæði og kjósa margir að dvelja þar með tjöld sín og ferðavagna yfir sumarið. | Í Vaglaskógi hafa lengi verið rekin tjaldsvæði og kjósa margir að dvelja þar með tjalda sín og ferðavagna yfir sumarið. |
Norðan við hann er Hálsskógur sem eyddist upp á fyrri öldum vegna beitar og skógarhöggs. | Norðan viðar hann er Hálsskógur sem eyddist upp á fyrri öldum vegna beitar og skógarhöggs. |
Skógurinn komst í eigu Skógræktarinnar þegar stofnunin var sett á fót árið 1908 en nokkru áður hafði íslenska ríkið keypt jörðina Vagli og þar með skóginn. | Skógurinn komst í eigu Skógræktarinnar þegar stofnunin var sett á fót árið 1908 en nokkru áður hafði íslenska ríkið keypt jarðarinnar Vagli og þar með skógarins. |
Heitið Fnjóskadalur gefur hugmynd um hvernig umhorfs hefur verið í dalnum við landnám. | Heitið Fnjóskadalur gefur hugmyndar um hvernig umhorfs hefur verið í dalnum viðar landnám. |
Trúlega hefur verið mikill stórvaxinn birkiskógur í dalnum og janframt mikið af gömlum og feysknum birkitrjám sem féllu til við eðlilega hringrás skógarins. | Trúlega hefur verið mikill stórvaxinn birkiskógur í dalnum og janframt mikið af gömlum og feysknum birkitrjám sem féllu til viðar eðlilega hringrás skógarins. |
Nafnorðið vagl í heiti skógarins er víða um land notað sem staðarheiti, til dæmis um gnæfandi klett. | Nafnorðið vagl í heitis skógarins er víða um lands notað sem staðarheiti, til dæmis um gnæfandi kletts. |
Gamli bærinn á Vöglum er einmitt uppi á hárri og brattri hæð þaðan sem víðsýnt er og Vaglabærinn sést því víða að. | Gamli bænum á Vöglum er einmitt uppi á hárri og brattri hæðar þaðan sem víðsýnt er og Vaglabærinn sést því víða að. |
Þá leggja margir leið sína í Vaglaskóg til að tína sveppi og ber eða til plöntuskoðunar. | Þá leggja margir leið sína í Vaglaskóg til að tína sveppa og ber eða til plöntuskoðunar. |
Sveppir gegna veigamiklu hlutverki í skógum og skógrækt enda útvega þeir trjánum næringu en gegna líka hlutverki í náttúrlegum hringrásum þegar dautt lífrænt efni er brotið niður. | Sveppir gegna veigamiklu hlutverki í skógum og skógrækt enda útvega þeir trjánum næringu en gegna líka hlutverki í náttúrlegum hringrásum þegar dautt lífrænt efnis er brotsins niður. |
Gott dæmi úr Vaglaskógi er kúalubbi sem myndar svepprót með birki og fjalldrapa. | Gott dæmis úr Vaglaskógi er kúalubbi sem myndar svepprót með birki og fjalldrapa. |
Það hjálpar plöntunum að afla sér vatns og steinefna en sveppurinn þiggur í staðinn næringu frá trjánum. | Það hjálpar plöntunum að afla sér vatns og steinefna en sveppurinn þiggur í staðarins næringu frá trjánum. |
Í Vaglaskógi er að finna ýmsa aðra bragðgóða matsveppi, svo sem kóngsvepp, lerkisvepp, furusvepp og fleiri tegundir. | Í Vaglaskógi er að finna ýmsa aðra bragðgóða matsveppi, svo sem kóngsvepp, lerkisvepp, furusvepp og fleiri tegunda. |
Danskir frumkvöðlar að skógrækt sem störfuðu á landinu kringum aldamótin 1900 höfðu komið auga á verðmæti Vaglaskógar og þegar Skógræktin tók við skóginum höfðu þegar verið settar upp litlar girðingar til undirbúnings gróðrarstöðvar þar. | Danskir frumkvöðlar að skógrækt sem störfuðu á landinu kringum aldamótin 1900 höfðu komið auga á verðmæti Vaglaskógar og þegar Skógræktin tók viðar skóginum höfðu þegar verið settar upp litlar girðinga til undirbúnings gróðrarstöðvar þar. |
Þegar Skógræktin tók við skóginum var haldið áfram þeim nytjum sem hafðar höfðu verið af skóginum sem fólust einkum í eldiviðar- og kolagerð. | Þegar Skógræktin tók viðar skóginum var haldsins áfram þeim nytjum sem hafðar höfðu verið af skóginum sem fólust einkum í eldiviðar- og kolagerð. |
Meðferðin á birkiskóginum miðast fyrst og fremst við að viðhalda honum, sérstaklega með stakfellingu. | Meðferðin á birkiskóginum miðast fyrst og fremst viðar að viðhalda honum, sérstaklega með stakfellingu. |
Þá eru stök tré, yfirleitt þau elstu hverju sinni á hverju svæði, felld án þess að í skóginum myndist veruleg rjóður. | Þá eru stök tré, yfirleitt þau elstu hverju sinni á hverju svæðis, felld án þess að í skóginum myndist veruleg rjóður. |
Við þessa meðferð myndast misaldra skógur með 2-4 aldursflokkum trjáa eftir því hversu oft hafa verið felld tré á hverju svæði. | Við þessa meðferðar myndast misaldra skógur með 2-4 aldursflokkum trjáa eftir því hversu oft hafa verið felld tré á hverju svæðis. |
Þessari aðferð hefur nú verið beitt í Vaglaskógi i heila öld, lengur en birkitré lifa að jafnaði. | Þessari aðferð hefur nú verið beitt í Vaglaskógi i heila aldar, lengur en birkitré lifa að jafnaði. |
Allan þennan tíma hefur skógurinn vaxið og dafnað án þess að gestir hafi tekið eftir kynslóðaskiptum á trjánum. | Allan þennan tíma hefur skógurinn vaxins og dafnað án þess að gestir hafi tekið eftir kynslóðaskiptum á trjánum. |
Sjálfbærar nytjarnar hafa líka gert skóginn aðgengilegri til útivistar. | Sjálfbærar nytjarnar hafa líka gert skógarins aðgengilegri til útivistar. |
Afgirt svæði Vaglaskógar hefur tvisvar verið stækkað til norðurs út á Hálsmela eða hinn forna Hálsskóg. | Afgirt svæðis Vaglaskógar hefur tvisvar verið stækkað til norðurs út á Hálsmela eða hinn forna Hálsskóg. |
Í kjölfarið hefur vaxið upp birkiskógur af sjálfu sér með sjálfsáningu. | Í kjölfarið hefur vaxins upp birkiskógur af sjálfu sér með sjálfsáningu. |
Þar hefur örfoka sandauðn breyst í skóg á fáeinum áratugum og nytjar eru þegar hafnar. | Þar hefur örfoka sandauðn breyst í skógar á fáeinum áratugum og nytjar eru þegar hafnar. |
Innan svæðisins sem síðast var friðað eru birkileifar norðan í Hálsmelum sem hafa tekið mikið við sér eftir friðunina. | Innan svæðisins sem síðast var friðað eru birkileifar norðan í Hálsmelum sem hafa tekið mikið viðar sér eftir friðunina. |
Þar er dæmi um óhreyfðan, villtan frumskóg birkis sem ekki verður hreyft við. | Þar er dæmis um óhreyfðan, villtan frumskóg birkis sem ekki verður hreyft viðar. |
Brúna hannaði og reisti danska fyrirtækið Christiani & Nielsen árið 1908. | Brúna hannaði og reisti danska fyrirtækisins Christiani & Nielsen árið 1908. |
Var hún þá lengsti steinbogi á Norðurlöndum, 54,8 metrar. | Var húns þá lengsti steinbogi á Norðurlöndum, 54,8 metrar. |
Upphaflega var hún aðeins ætluð fyrir ríðandi menn og hestvagna og burðarþolið áætlað um 5 tonn. | Upphaflega var húns aðeins ætluð fyrir ríðandi mönnum og hestvagna og burðarþolið áætlað um 5 tonn. |
Svo fór þó að hún var notuð fyrir almenna bílaumferð til ársins 1968. | Svo fór þó að húns var notuð fyrir almenna bílaumferð til ársins 1968. |
Þá var hún leyst af hólmi af nýrri brú nokkru neðar og umferð á hana takmörkuð við létta umferð. | Þá var húns leyst af hólmi af nýrri brúar nokkru neðar og umferðar á hana takmörkuð viðar létta umferðar. |
Vísbendingar eru um að engjakambjurt hafi vaxið lengi í Vaglaskógi. | Vísbendingar eru um að engjakambjurt hafi vaxins lengi í Vaglaskógi. |
Hann þrífst almennt illa á Íslandi en vex hægt og rólega í ríflega hálfrar aldar reit í trjásafni Skógræktarinnar í Vaglaskógi. | Hann þrífst almennt illa á Íslandi en vex hægt og rólega í ríflega hálfrar aldar reits í trjásafni Skógræktarinnar í Vaglaskógi. |
Þar sem þeir koma almenningi sjaldan fyrir sjónir hafa fæstir þeirra hlotið íslensk heiti en eru merkilegir engu að síður. | Þar sem þeir koma almenningi sjaldan fyrir sjóna hafa fæstir þeirra hlotið íslensk heitis en eru merkilegir engu að síðna. |
Sveppurinn Perichaena chrysosperma hefur fundist á sölnuðu birkilaufi og Trematosphaeria pertusa, smásæ tegund af svartkornsætt (Melanommataceae) á viði birkis. | Sveppurinn Perichaena chrysosperma hefur fundist á sölnuðu birkilaufi og Trematosphaeria pertusa, smásæ tegundar af svartkornsætt (Melanommataceae) á viða birkis. |
Þar að auki eru tveir sveppir sem talið er að finnist í Vaglaskógi en greining þeirra er óviss. | Þar að auki eru tveir sveppir sem talsins er að finnist í Vaglaskógi en greining þeirra er óviss. |
Jónas Jónasson útvarpsmaður samdi lag við ljóðið en það kom út á plötu 1966 í flutningi Vilhjálms Vilhjálmssonar með Hljómsveit Ingimars Eydal. | Jónas Jónasson útvarpsmaður samdi lagi viðar ljóðsins en það kom út á plötu 1966 í flutningi Vilhjálms Vilhjálmssonar með Hljómsveit Ingimars Eydal. |
Geymt 18 júní 2019 í Wayback Machine
Vaglaskógur (gönguleiðakort)[óvirkur tengill]Íslensk matargerð er sú hefð sem einkennir hráefnisnotkun, aðferðir og venjur í matreiðslu á Íslandi. | Geymt 18 júní 2019 í Wayback Machine
Vaglaskógur (gönguleiðakort)[óvirkur tengill]Íslensk matargerð er sýr hefðar sem einkennir hráefnisnotkun, aðferðir og venjur í matreiðslu á Íslandi. |
Íslensk matarhefð einkennist af fábreyttu hráefni, mikilli áherslu á dýraafurðir og fisk ásamt því bragði sem fylgir varðveisluaðferðum matvæla. | Íslensk matarhefð einkennist af fábreyttu hráefni, mikilli áherslu á dýraafurðir og fisks ásamt því bragði sem fylgir varðveisluaðferðum matvæla. |
Innflutt hráefni og hefðir taka helst mið af samskiptum við Danmörku. | Innflutt hráefni og hefða taka helst mið af samskiptum viðar Danmörku. |
Meðal helsta hráefnis íslenskrar matargerðar er lambakjöt, mjólkurafurðir og fiskur. | Meðal helsta hráefnis íslenskrar matargerðar er lambakjöts, mjólkurafurðir og fiskur. |
Vegna einangrunar og skorts á fersku hráefni á veturna hefur sögulega verið þörf á að geyma matvæli með því að leggja þau í mysu eða lög, salta, þurrka eða reykja. | Vegna einangrunar og skorts á fersku hráefni á veturna hefur sögulega verið þarfar á að geyma matvæli með því að leggja þau í mysu eða laga, salta, þurrka eða reykja. |
Til vinsæls íslensks fæðis má telja skyr, hangikjöt, kleinur, laufabrauð og bollur. | Til vinsæls íslensks fæðis má telja skyr, hangikjöts, kleina, laufabrauð og bollur. |
Þorramatur samanstendur af hlaðborði með kjöti, fiski, rúgbrauði, hákarli og brennivíni og er helst borðaður á Þorrablóti. | Þorramatur samanstendur af hlaðborði með kjöti, fiskjar, rúgbrauði, hákarli og brennivíni og er helst borðaður á Þorrablóti. |
Matreiðslunám var lengst af við Hótel- og veitingaskólann sem er nú hluti af Menntaskólanum í Kópavogi. | Matreiðslunám var lengst af viðar Hótel- og veitingaskólann sem er nú hluta af Menntaskólanum í Kópavogi. |
Neysla grænmetis og ávaxta hefur aukist meðal almennings á síðustu áratugum en dregið hefur úr neyslu fisks. | Neysla grænmetis og ávaxta hefur aukist meðals almennings á síðustu áratugum en dregið hefur úr neyslu fisks. |
Samt borða Íslendingar ennþá meiri fisk en aðrar vestrænar þjóðir. | Samt borða Íslendingar ennþá meiri fisks en aðrar vestrænar þjóða. |
Síðustu árin hefur enn meiri áhersla verið lögð á gæði og rekjanleika hráefnis. | Síðustu árin hefur enns meiri áhersla verið lögð á gæða og rekjanleika hráefnis. |
Nýíslensk matargerð sækir innblástur í nýnorræna matargerð, þar sem tengingu við staðhætti og árstíðir er gert hátt undir höfði. | Nýíslensk matargerð sækir innblástur í nýnorræna matargerð, þar sem tengingar viðar staðhætti og árstíðir er gert hátt undir höfði. |
Innflutningur varnings hefur alla tíð verið mikilvægur til að sækja hráefni svo sem korn, salt og sykur. | Innflutningur varnings hefur alla tíð verið mikilvægur til að sækja hráefni svo sem korn, salti og sykur. |
Afskekkt staðsetning landsins setti mark sitt á innflutninginn fyrr á öldum sem og einokunarverslun Dana á 17. og 18. öld. | Afskekkt staðsetning landsins setti marks sitt á innflutninginn fyrr á öldum sem og einokunarverslun Dana á 17. og 18. aldar. |
Kindur, svín, geitur og nautgripir hafa verið í búsmala íslenskra bænda við landnám auk alifugla og hrossa. | Kindur, svíns, geita og nautgripir hafa verið í búsmala íslenskra bænda viðar landnám auk alifugla og hrossa. |
Litla ísöld, kuldaskeið frá 14. öld olli því að nær eingöngu sauðfé og hross voru eftir og fáar kýr þegar komið er fram á 18. öld. | Litla ísaldar, kuldaskeið frá 14. aldar olli því að nær eingöngu sauðfé og hross voru eftir og fáar kúa þegar komið er fram á 18. aldar. |
Talið er að kornrækt hafi verið allnokkur við landnám en að hún hafi einnig lagst af vegna kuldatíðarinnar og vegna mannfalls í skæðum pestum á 15. öld en korn hefur þá verið flutt inn í staðinn. | Talið er að kornrækt hafi verið allnokkur viðar landnám en að húns hafi einnig lagst af vegna kuldatíðarinnar og vegna mannfalls í skæðum pestum á 15. aldar en korn hefur þá verið flutt inn í staðarins. |
Garðyrkja er engin svo heitið geti fyrr en á 18. öld og verður ekki almenn fyrr en á 19. öld. | Garðyrkja er engjanna svo heitisins geti fyrr en á 18. aldar og verður ekki almenn fyrr en á 19. aldar. |
Eftir siðaskipti var neysla hrossakjöts bönnuð og þótti át þess tilheyra heiðnum sið. | Eftir siðaskipti var neysla hrossakjöts bönnuð og þótti áts þess tilheyra heiðnum sið. |
Á 19. öld er þó tekið að neyta hrossakjöts á ný og er bæði folalda- og hrossakjöt á boðstólum í dag. | Á 19. aldar er þó tekið að neyta hrossakjöts á ný og er bæði folalda- og hrossakjöts á boðstólum í dags. |
Ferskur fiskur var yfirleitt borinn fram soðinn og gjarnan með feiti svo sem smjöri, bræddri tólg eða hamsatólg. | Ferskur fiskur var yfirleitt borsins fram soðinn og gjarnan með feiti svo sem smjöri, bræddri tólgar eða hamsatólg. |
Kæstur og siginn fiskur er soðinn í vatni og borinn fram heitur. | Kæstur og siginn fiskur er soðinn í vatni og borsins fram heitur. |
Hann hefur mjög afgerandi bragð og lykt sem fólki líkar misvel. | Hann hefur mjög afgerandi bragðs og lyktar sem fólki líkar misvel. |
Því voru lömb færð undan til að bíta gras á meðan ærin var mjólkuð. | Því voru lamba færð undan til að bíta grass á meðan ærin var mjólkuð. |
Úr mjólkinni var unnið smjör og ostur en ekki síst helsta framlag Íslendinga til matarmenningar heimsins: skyr. | Úr mjólkinni var unnið smjörs og ostur en ekki síst helsta framlags Íslendinga til matarmenningar heimsins: skyr. |
Aukaafurð af skyr- og ostagerð er mysa sem notuð var bæði til drykkjar og súrsunar á mat. | Aukaafurð af skyr- og ostagerð er mysa sem notuð var bæði til drykkjar og súrsunar á mats. |